Njeriu që individualizohet
Shprehja “njeriu që individualizohet” nënkupton se në një periudhë më të hershme qenia njerëzore nuk ishte ende një qenie individualiste. Vallë, çfarë synohet me këtë “individualizim” që përmendet në këtë shprehje? Fillimisht, duhet t’i japim përgjigje kësaj pyetjeje, pasi njeriu, sa i përket vazhdimësisë së jetës së tij, është një qenie që i jep […]
Haxhi dhe kontrolli shtetëror në Shqipërinë komuniste: Rasti i Gani Hasan Çotës (1959)
Ky artikull trajton marrëdhënien ndërmjet praktikës fetare islame dhe kontrollit shtetëror në Shqipërinë komuniste përmes analizës së një rasti konkret arkivor, që ka të bëjë me kërkesën e nënmyftiut të Librazhdit, Gani Hasan Çota, për të vizituar fëmijët e tij në Kajro si dhe për të kryer haxhin në vitin 1959. Duke u mbështetur në […]
Surre-i Humajun, ceremonia e dërgimit të dhuratave në Mekë dhe Medinë gjatë periudhës së Haxhit
Në fjalor, fjala “surre” ka kuptimin “qese ku vendosen sende të çmuara si ar dhe para”, ndërsa si term, ajo i referohet parave, arit dhe sendeve të tjera që dërgoheshin zakonisht para sezonit të haxhit për t’iu shpërndarë popullsisë së Mekës dhe Medinës. Ndonëse nuk dihet saktësisht se kur ka filluar tradita e dërgimit të […]
Konspekt i Librit “Fjala vendimtare rreth fesë dhe filozofisë” nga Ibn Rushdi (Averroesi)
Cili është gjykimi i Sheriatit rreth studimit të filozofisë? Kjo është pyetja qëndrore me të cilën Ibn Rushdi hap traktatin e tij. Nëse akti i filozofimit (ose të menduarit) nuk është gjë tjetër vetëm se vështrim i ekzistencave dhe soditje e tyre nga pikëpamja e asaj që ato tregojnë (pra ekzistencën e Krijuesit) – atëherë […]
Demokracia Morale në Islam dhe Haxhi si Rend Shoqëror: Një reflektim nga Hafiz Ali Korça
Haxhi, si një nga shtyllat themelore të Islamit dhe si një adhurim me ndikim të thellë individual dhe shoqëror, në shoqërinë shqiptare është parë gjithmonë me respekt të veçantë. Haxhilerët, pra ata që e kryenin këtë detyrë fetare, konsideroheshin si njerëz që kishin realizuar “udhëtimin e jetës”. Shqiptarët organizonin ceremoni përcjelljeje për nisjen drejt haxhit […]
Haxhi – Mërgimi drejt Zotit
Njeriu është udhëtar në këtë jetë. Një rrugëtim që nis nga dheu dhe vazhdon te pikëza e jetës, vijon nga fëmijëria në rini, nga rinia në pjekuri, nga pjekuria në pleqëri e nga pleqëria sërish drejt kthimit në tokë (Mumin, 67). Mirëpo, udhëtimi nuk përfundon as aty. Ai vazhdon nga varri drejt ringjalljes (mahsherit), nga […]
Islami si e vetmja fe ndriçuese përballë teorive të iluminizmit
Prof. dr. Kasım Küçükalp Vërtet, kur hedhim një vështrim të përgjithshëm mbi historinë e mendimit, mund të vërejmë se shumë doktrina filozofike, fetare dhe mistike të shfaqura në vende të ndryshme, janë përpjekur ta shtjellojnë idenë e pastrimit shpirtëror apo mendor kryesisht përmes metaforës së diellit, i cili, për shkak se i bën të dukshme […]
Nacionalizmi si idhujtari
Pse duhet të zgjedhim mes glorifikimit të fesë ose glorifikimit të atdheut William T. Cavanaugh Kohëve të fundit, në politikën amerikane, është rritur shqetësimi lidhur me përhapjen e nacionalizmit të krishterë, besimi se Shtetet e Bashkuara, që nga themelimi i tyre, kanë qenë një vend esencialisht i krishterë, dhe kësisoj kanë një rol providencial në […]
Xhihadi
Hatem Al Haj Xhihadi është lufta kundër të gjitha formave të së keqes dhe padrejtësisë, si brenda vetes (nefsit) ashtu edhe kundër të tjerëve. Kështu, xhihadi nuk është i kufizuar vetëm te përdorimi i forcës ushtarake – paçka se lufta e armatosur është një formë e saj – andaj, në këtë kuptim, xhihadi është […]
“Kontributi i autorëve shqiptarë në fushën e shkencave Kuranore gjatë periudhës Osmane”
Dihet tashmë se gjatë periudhës osmane, nga trojet e Ballkanit ka dalë një numër shumë i madh personalitetesh që kanë shërbyer në fusha të ndryshme të jetës dhe të shoqërisë së asaj kohe. Ashtu siç ka ndodhur në shumë fusha të tjera, mes Ballkanit dhe pjesës tjetër të Perandorisë Osmane kanë ekzistuar lidhje të forta […]